2026-cı il oktyabrın 8-də Türkmənistanın Türkmənbaşı şəhərində keçirilən Azərbaycan Respublikası və Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının 8-ci Məşvərət görüşü ölkəmizin region dövlətləri ilə münasibətlərinin inkişafında mühüm hadisələrdən biri kimi diqqət çəkir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin görüşdəki çıxışı qarşılıqlı etimadın, dostluğun, həmrəyliyin və strateji əməkdaşlığın müasir mərhələsini əks etdirməklə yanaşı, xalqlarımızın ortaq gələcəyinə dair mühüm mesajlarla yadda qaldı.
Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ölkələri ilə əlaqələri dərin tarixi köklərə, ortaq mənəvi dəyərlərə və qarşılıqlı hörmət prinsiplərinə əsaslanır. Bu gün həmin münasibətlər siyasi dialoq, iqtisadi tərəfdaşlıq, energetika, nəqliyyat, humanitar əlaqələr və regional təhlükəsizlik kimi mühüm istiqamətlərdə daha da genişlənir. Prezident İlham Əliyevin çıxışı Azərbaycanın bu əməkdaşlıq formatında fəal iştirakını və region ölkələri ilə əlaqələrin inkişafına verdiyi əhəmiyyəti bir daha nümayiş etdirdi.
Dövlətimizin başçısının diqqət çəkdiyi məsələlərdən biri Mərkəzi Asiya ölkələrinin Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərinin bərpasına verdiyi dəstəkdir. Özbəkistanın Füzulidə Mirzə Uluqbəy adına məktəb, Qazaxıstanın Kurmanqazı adına Uşaq Yaradıcılıq Mərkəzi, Qırğızıstanın isə Ağdamda Manas adına məktəb inşa etməsi qardaşlığın və həmrəyliyin konkret ifadəsidir. Bu layihələr Qarabağda və Şərqi Zəngəzurda həyatın yenidən qurulmasına töhfə verməklə yanaşı, xalqlarımız arasında mənəvi bağların gələcək nəsillərə ötürülməsinə xidmət edir. Bu təhsil və mədəniyyət ocaqları dostluğun sözlə deyil, əməli fəaliyyətlə təsdiqləndiyini göstərir.
Energetika sahəsi də Azərbaycanla Mərkəzi Asiya dövlətləri arasında əməkdaşlığın mühüm istiqamətlərindəndir. Azərbaycanın əlverişli coğrafi mövqeyi, Xəzər dənizindəki imkanları və inkişaf edən nəqliyyat infrastrukturu regionun enerji resurslarının beynəlxalq bazarlara çatdırılmasında ölkəmizin rolunu artırır. Türkmənistan və Qazaxıstan neftinin Azərbaycan ərazisi vasitəsilə nəqli bu əməkdaşlığın praktiki əhəmiyyətini göstərir. Eyni zamanda, yaşıl enerji sahəsində birgə təşəbbüslər regionun enerji potensialından səmərəli istifadə və gələcək enerji bağlantılarının inkişafı üçün yeni perspektivlər açır.
Türkmənbaşı görüşündə imzalanan sənədlər də əməkdaşlığın davamlı inkişafı baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Birgə Bəyanat və Məşvərət görüşünün tənzimləyici sənədləri haqqında qərar dövlətlər arasında siyasi dialoqun möhkəmləndirilməsi, qarşılıqlı fəaliyyətin əlaqələndirilməsi və ortaq təşəbbüslərin irəli aparılması üçün mühüm əsas yaradır. Bu sənədlər regional əməkdaşlığın yalnız bəyanatlar səviyyəsində qalmaması, konkret nəticələrə istiqamətlənməsi baxımından da əhəmiyyətlidir.
Prezident İlham Əliyevin çıxışında ifadə olunan yanaşmalar Azərbaycanın regionda sülhün, sabitliyin və iqtisadi tərəqqinin möhkəmləndirilməsinə verdiyi önəmi göstərir. Müasir dünyada dövlətlər arasında etibarlı tərəfdaşlığın, nəqliyyat və enerji marşrutlarının şaxələndirilməsinin, qarşılıqlı faydalı iqtisadi əlaqələrin inkişafının əhəmiyyəti getdikcə artır. Bu şəraitdə Azərbaycan və Mərkəzi Asiya ölkələrinin əməkdaşlığı ortaq maraqların reallaşdırılması üçün geniş imkanlar yaradır.
Türkmənbaşı görüşü bir daha göstərdi ki, xalqlarımızı birləşdirən tarixi yaxınlıq müasir dövrdə konkret əməkdaşlıq layihələri, qarşılıqlı dəstək və gələcəyə yönəlmiş təşəbbüslərlə daha da möhkəmlənir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin görüşdəki çıxışı bu münasibətlərin strateji əhəmiyyətini, xalqlarımızın ortaq məqsədlərini və əməkdaşlığın geniş perspektivlərini aydın şəkildə ifadə edir.
Əminliklə demək olar ki, Azərbaycanla Mərkəzi Asiya dövlətləri arasında inkişaf edən tərəfdaşlıq regionun iqtisadi potensialının artırılmasına, humanitar əlaqələrin dərinləşməsinə və qarşılıqlı etimadın möhkəmlənməsinə xidmət edir. Füzuli və Ağdamda ucaldılan təhsil ocaqları qardaşlığın rəmzi, energetika sahəsindəki təşəbbüslər iqtisadi əməkdaşlığın dayağı, Türkmənbaşıda imzalanan sənədlər isə ortaq fəaliyyətin mühüm istiqamətidir.
Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycanın həyata keçirdiyi regional əməkdaşlıq siyasəti ölkəmizin Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə əlaqələrinin daha da genişlənməsi üçün yeni imkanlar yaradır. Bu yol dostluğa, qarşılıqlı hörmətə və birgə inkişafa əsaslanır. Ortaq tariximizdən güc alan, bu günümüzdə həmrəyliklə möhkəmlənən münasibətlərimiz gələcək nəsillər üçün daha təhlükəsiz, sabit və firavan regionun formalaşmasına töhfə vermək potensialına malikdir.
Gündüz Bayramov
YAP Samux rayon təşkilatının sədri
